Album (musik)
En album is in de musik en versåmeling van gelüüdsupnamen dee uutbrocht is up en dråger sou as byvöärbild vinyl, speygelplåte (Compact Disc), en bandje, of digital.
Et album hevt byname in de tweyde helvt van de 20. eyw en groute ontwikkeling döärmåked un is gauw de meyst geleevde meneer van musikprodukty worden. In vroger tyden werd de meyste musik up vinyl uutbrocht, mär döär decennia to hevt et medium vake veranderd. Sou hevt dår tüskendöär noch de 8-track band weasd, de Compact Disc (ouk wal CD of spegelplåte), as ouk MP3 of streaming (byvöärbild via Spotify). Teagenswordig is et streamen van albums slim geleevd, mär komt de vinyl ouk weyr heylundal terüg by de leevhebbers.
Albums bestån meysttyds uut en såmenstelling van verskydene upnåmes van en artist, dee samen vake up 45-60 minuten kommen. De musik kan in en studio upnoamen weasen, mär kan ouk live weasen. Nåst de musik sülv, is de förmgeaving van et album oaver de jåren hean ouk en künstvörm up hümsülv worden. Verskydene artisten hebben machtig mooie künstwarken måked vöär de albumcover un in de huus sülv künnen teksten, informåty, posters un sülkswathean sitten. Vöär de versåmelår is dår teagenswordig en heyle bült an material vöärhanden. Speciale uutgåven med outtakes, alternative upnåmes van bekende nümmers, versåmelobjekten, un aparte drükversys spöälen in up lüde dee interesse hebben. Olde plåten of seldsåme uutgåves worden al meyr waerd.
Et woord album sülv komt middelkerwys van et latynske albus, wat slagt up en wit krytbred wårup in vroger tyd ankondigings vermelded wörden. Dee beteykenis hevt hüm in de middeleywen verandert når wat vöär book met witte bladsyden ouk, wårin eyn plåtjes, skilderkes, verskes un sülkswathean versåmelen kon.
En album up LP (langspeylplåt) dreyt meysttyds up 331⁄3 turen per minute, anders dan en singel, dee meysttyds up 45 turen per minute dreyt. Sou en album hevt twey kanten (A un B, un sümtyds C un D usw. as et en dubbel-LP is). En album hevt meysttyds meyrdere verskes, dee ouk wal tracks nöömd worden.
Gonent van de meyst bekende albums bennen Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band van de Beatles (döär de revolutionäre upnåmetechnyken), Pet Sounds van de Beach Boys (nye sound), Dark Side of the Moon van Pink Floyd (nye studioprodukty in progressive rock), Thriller van Michael Jackson (noch al et meyst verkochte album van alle tyden) un Kind of Blue van Miles Davis (eyn van de meyst geleevde un fundamenteyle plåten in et jazz-genre).